Koninklijke Heemkundige Kring Sint Hubertus Tervuren


De Koninklijke Heemkundige Kring Sint-Hubertus Tervuren is een vereniging zonder winstoogmerk, die werd gesticht in 1946 door een handvol Tervurenaars met belangstelling voor de plaatselijke geschiedenis.

De doelstellingen van de Kring zijn :

  • de studie van de Tervuurse geschiedenis en folklore
  • het verzamelen van heemkundige, natuurkundige en artistieke voorwerpen
  • de inrichting van een plaatselijk museum.

Zoals het een heemkundige kring betaamt, draagt de vereniging zorg voor het plaatselijke erfgoed, onder welke vorm dat ook bewaard is : bouwkundig, landschappelijk, archeologisch, archivalisch, picturaal...

 

Over oude beroepen – de molenaar

Dat heb je met een molenaar die zijn leven lang meer oog had voor het draaien van de wieken dan voor het schone vrouwvolk, zodat hij aan het eind van zijn krachten enkel kan constateren dat er geen opvolging is. Dan moet hij zich noodgedwongen wenden tot de knechten, drie in getal, die meerdere jaren goede krachten zijn geweest. Als dan de oude molenaar, om een goede opvolger te kunnen kiezen, hen alle drie op pad stuurt met een opdracht: bijvoorbeeld deze van “breng mij een paard, het beste dat je kunt vinden”, dan kun je er donder op zeggen dat degene die met het beste paard thuiskomt, degene is waarvan je het het minst verwacht had. Dat gebeurt inderdaad in sprookjes. En als het dan een pienter katje is geweest dat voor het welslagen van deze daad verantwoordelijk is en later een prinses blijkt te zijn, tja…, tegen die tijd liggen de kinderen al lang te slapen in bed.
De molenaar, helemaal verdwenen is hij niet maar het zijn tegenwoordig mensen met een roeping die de molen nog draaiende willen houden, is het een poldermolen, korenmolen, oliemolen, watermolen of houtzaagmolen. Een idealist is het die de stenen nog over elkaar wil laten gaan om het koren of het graan te malen, en om een ambacht in leven te houden dat minstens al van 1200 bestaat en dat volstrekt geen economische betekenis meer heeft… enkel nog een toeristische. Hij moet kennis hebben van het weer en in windstille tijden de handen uit de mouwen kunnen steken om onderhoud en reparaties te kunnen uitvoeren. Bij een watermolen moet hij het waterniveau in de gaten houden. Hij moet trachten op een eerlijke manier het koren te scheiden zodat de ene klant niet te weinig krijgt en de andere niet te veel. Want de mensen zeiden wel eens: “Dat zullen we God en de molenaar laten scheiden” wanneer ze zelf geen beslissing konden nemen. Maar anderen denken er anders over: “Een woekeraar, een molenaar, een wisselaar en een tollenaar, dat zijn vier evangelisten van Lucifaar.” Zulke uitlatingen zijn koren op de molen voor wie zo zijn twijfels heeft. De molenaar moest dus wel goed opletten om zijn goeie naam te behouden. Nee, nee, de molenaar is niet gek, daar moet niet onnozel over worden gedaan. ’t Is wel don Quichotte die dacht de gevaarlijke reuzen te bestrijden, die een slag van de molen heeft gekregen. Als de molenaar maar ‘zijn vaanken’ naar de wind hangt, dan komt het draaien van de wieken toch al goed.
En als de wind slecht zit, kan hij de heilige Victor van Marseille oproepen. Deze koppigaard weigerde ooit te offeren aan de Romeinse goden en werd daarvoor ter dood veroordeeld. Hij zou vermalen worden tussen twee molenstenen, die – naar het schijnt – op dat moment toch werden gebroken door deze heilige. Hij werd in arren moede dan maar een kopje kleiner gemaakt. ‘t Is begot bijna een plot in ‘Midsomer murders’.

Fons Vandendael

https://www.beleven.org/verhaal/de_arme_molenaarsknecht_en_het_katje
https://isgeschiedenis.nl/nieuws/verdwenen-beroep-de-molenaar
Harrebomée, P.J., ‘Spreekwoordenboek der Nederlandsche Taal’, 1856-1870.
Stoett, F.A., ‘Nederlandsche Spreekwoorden, Spreekwijzen, uitdrukkingen en gezegden’, 1943.
Ter Laan, K., ‘Nederlandse spreekwoorden, spreuken en zegswijzen’ 2003.
Wikipedia.

Beknopte privacyverklaring

Uw persoonsgegevens worden verwerkt door de Koninklijke Heemkundige Kring Sint-Hubertus Tervuren, Blankaart 10, 3061 Leefdaal, voor het ledenbeheer en activiteiten, op basis van de contractuele relatie als gevolg van uw inschrijving en om u op de hoogte te houden van onze activiteiten op basis van ons gerechtvaardigd belang om heemkunde en aandacht voor de lokale en regionale geschiedenis in Tervuren en omstreken te stimuleren, uit te diepen, onder de aandacht te brengen en zichtbaar te maken in Tervuren, Duisburg, Vossem en Moorsel.
Indien u niet wil dat wij uw gegevens verder verwerken, volstaat het ons dat mee te delen op het adres heemkundetervuren@gmail.com of het e-mailadres van een van de bestuursleden (zie op onze website of in onze publicatie ‘Het Horentje’ de bladzijde ‘contact’ / ‘bestuur’). Op bovengenoemd adres (of e-mailadressen van bestuursleden) kan u ook altijd vragen welke gegevens wij over u verwerken en ze verbeteren of laten wissen, of ze vragen over te dragen.

E-mail aan de Heemkundige Kring

Berichten en vragen aan de heemkundige kring kunnen van nu af aan ook gestuurd worden aan volgend adres: heemkundetervuren@gmail.com

Ze zullen beantwoord worden door de persoon die verantwoordelijk is voor de materie die er het onderwerp van uitmaakt.