Heet van de naald

 

Medewerkers gevraagd:

Wij van de Heemkundige kring kunnen nog steeds helpende handen gebruiken, zowel in ons archief- en documentatiecentrum als bij de organisatie van aktiviteiten. Wie zich geroepen voelt om ons een handje hulp toe te steken als losse medewerker mag zich steeds melden. We zullen jullie met open armen ontvangen.

 

Nieuws uit de regio

 

Vura Ducum 7
“Geschiedenis van Tervuren, Duisburg, Vossem en Moorsel”
Hét jubileumboek van de Koninklijke Heemkundige Kring Sint-Hubertus Tervuren.

Prijs: 20 euro
Verschijnen: september 2021

Inschrijven kan al van nu af aan op het e-mailadres van de kring:
heemkundetervuren@gmail.com of telefonisch bij een van de bestuursleden.

Tervuren is een uitzonderlijke gemeente als het aankomt op de rol die zij in de loop der eeuwen heeft gespeeld op het nationale toneel. Minstens vijf keer zag zij gerenommeerde historische figuren door haar straten flaneren: de Brabantse hertogen, de Spaanse landvoogden Albrecht en Isabella, de Oostenrijkse landvoogd Karel van Lorreinen, de Nederlandse prins Willem van Oranje en de Belgische koning Leopold II.
Maar ook haar ‘kleine’ geschiedenis is bijzonder boeiend: hoe de dorpskernen zich ontwikkelden, hun hoeves en pachthoven, hun molens en kerken, hun inwoners… Nochtans is er tot op heden nog geen boek verschenen dat de geschiedenis van Groot-Tervuren in haar geheel beschrijft en omvat.
Daarom zijn wij zeer fier om dit boek aan deze reeks toe te voegen, ter lering en tot voldoening van allen die houden van Tervuren en die wat meer willen te weten komen over de rijke geschiedenis van de verschillende deelgemeenten.

 

Frans Vollenbroek
Prins Willem van Oranje en Anna Paulowna in Tervuren 1815-1830

226 pagina’s
Prijs: 10 euro
 
Frans Vollenbroek heeft de viering van het 115-jarig bestaan van de Nederlandse Vereniging in Tervuren te baat genomen om een boek uit te brengen, waarin allerlei aspecten uit de Tervuurse geschiedenis aan bod komen, aspecten die nog niet beschreven werden, zoals de invloed van de families de Merode en de Robiano op het ontstaan van België, het rondgaan van petities in Tervuren in de jaren voor de Belgische Revolutie en het verblijf van de Nederlandse kroonprins in Tervuren.
Het boek wordt voorgesteld in het najaar. De presentatie zal gebeuren op een academische zitting op 18 september 2021 in CC De Warandepoort maar het is nu al te verkrijgen.
Inschrijven kan al bij Geert Schuerman: geert.schuerman@skynet.be of telefonisch: 02/767 73 57.

Ook op de website van de Nederlandse Vereniging (www.nederlandse-vereniging.be) kan het boek besteld worden.

Onze archeologische site

Frank Ruttens
 
Regelmatig worden wij geattendeerd door ongeruste leden op het feit dat onze archeologische site er toch wel verloederd bij ligt. De ooit blootgelegde resten van het hertogelijk kasteel zijn haast verdwenen onder het onkruid, en het zijn enkel de afrastering en een infobord die doen vermoeden welke belangrijke ruïnes daar nog liggen.
Op dezelfde site staat de Sint-Hubertuskapel, evenzeer onze trots, die enkele jaren geleden nog door de Regie der Gebouwen werd hersteld en gerestaureerd. Nu blijkt dat (alweer) enkele ruiten werden ingegooid. Het is alsof de verloedering van de gehele locatie een vrijgeleide biedt voor vandalisme!
Wij hebben niet nagelaten om bij het gemeentebestuur aandacht te vragen voor deze situatie en men is daar zeer begripsvol voor. Zonder al te zeer in detail te kunnen treden, dient men te weten dat er momenteel gesprekken lopen tussen gemeente en Regie om een oplossing te vinden voor heel de site, van Sint-Hubertuskapel tot en met het vroegere bootjeshuis. Verwacht wordt dat in het najaar hieromtrent meer officieel zal worden gecommuniceerd.
Ondertussen hebben we er bij de gemeente op aangedrongen om toch alvast het onkruid duchtig terug te snoeien. Deze plek behoort tot het belangrijkste wat Tervuren te bieden heeft op erfgoedkundig vlak, de site is onlosmakelijk verbonden met wat ons dorp gemaakt heeft: een hertogelijke en koninklijke residentie. Wij mogen dit niet uit het oog verliezen!
 

Wereldkampioenschap wielrennen

Michel Probst
 
De doortocht van het wereldkampioenschap wielrennen in Duisburg wordt het hoogtepunt van 130 jaar wielergeschiedenis in Tervuren. De Koninklijke Heemkundige Kring Sint-Hubertus Tervuren wil de wielerliefhebbers uit onze gemeente uitnodigen op een voorstelling. Aan de hand van oude foto’s en anekdotes wordt u door dit rijke en veelal ongekende wielerverleden geloodst:
 
* 130 jaar geleden: De eerste wielerwedstrijd op grondgebied Tervuren
* 120 jaar geleden: Tervuren beschikte toen over een velodroom en fietspaden
* 100 jaar geleden: De vereniging ‘Vrije Wielrijders Vossem’ werd opgericht
* 100 jaar geleden: Belgisch Kampioenschap Cyclocross deed Tervuren aan
* 90 jaar geleden: De eerste dameswielerwedstrijd in Eizer!
* 60 jaar geleden: Rik van Looy won in Eizer
* 50 jaar geleden: Emile en Nicole fietsten de afstand Brussel-Beiroet (Libanon)
* 50 jaar geleden: Wielertoeristenclub ‘Sport en Vermaak Vossem’ werd opgericht
* 50 jaar geleden: Roger De Vlaeminck won de jaarmarktprijs
* 50 jaar geleden: Bert Vermeire won de cyclocross in Vossem
* 15 jaar geleden: Het Belgische Kampioenschap cyclocross had plaats in Tervuren

Alle aspecten van het Tervuurse wielerleven passeren de revue: de velodroom, de fietspaden, de wielerverenigingen, hun renners en de belangrijkste wedstrijden, de verenigingen voor wielertoerisme, de Ronde van Frankrijk, de Belgische kampioenschappen wielrennen op de weg, mountainbike en cyclocrossen …

Liefhebbers kleuren nu al op de kalender maandag 20 september 2021 rood aan want die dag om 19.30 uur zal de voorstelling plaatshebben in de feesttent op het kerkplein van Duisburg.
 
Toegang: 19.30u, voorstelling start om 20.00u - gratis.
Reservatie via www.dewarandepoort.be
 

Park van Tervuren: Hobégebinte gedemonteerd voor restauratie

4 juli 2021
 
Enkele bestuursleden hadden zich al verwonderd over het verdwijnen van het Hobégebinte achteraan het Koloniënpaleis (thans omgedoopt tot Afrikapaleis) en maakten er zich zorgen over, maar kijk: op 4 augustus ll. kwam de Regie der Gebouwen naar buiten met een persbericht:
 
“De Regie der Gebouwen heeft in juni 2021 het Hobégebinte op het binnenplein van het Afrikapaleis in het Park van Tervuren laten demonteren. De bedoeling is om het houten gebinte, dat beschermd is als monument, op termijn te restaureren en opnieuw op te stellen.
Het Hobégebinte is een decoratief houten gebinte in art-nouveaustijl dat ontworpen werd door Georges Hobé ter gelegenheid van de wereldtentoonstelling in 1897. Oorspronkelijk bevond het gebinte zich in het Afrikapaleis (het voormalige Oorspronkelijk), maar in 1981 werd het gedemonteerd en opgesteld in open lucht op het binnenplein van het gebouw. Datzelfde jaar werd het gebinte ook officieel beschermd als monument. 
Omdat het gebinte door de weersinvloeden van de afgelopen 40 jaar in slechte staat verkeerde en te kampen had met stabiliteitsproblemen, werd het preventief gedemonteerd om verdere schade te voorkomen, en dit in overleg met het Agentschap Onroerend Erfgoed. De maar liefst 670 verschillende onderdelen zijn driedimensionaal in kaart gebracht en zijn voortaan droog gestockeerd. 
Het doel is om op termijn het Hobégebinte te laten restaureren, opnieuw te monteren en het te beschermen tegen weersinvloeden. Momenteel is nog geen planning opgesteld voor de restauratie. Deze zal in nauw overleg met het Agentschap Onroerend Erfgoed gebeuren.”
 (Aannemer voor de demontage, inventarisatie en stockage: Renotec.)
 
PS.
Het voormalige ‘Koloniënpaleis’ werd gebouwd in opdracht van Leopold II in 1897 om er de eerste Kongotentoonstelling in op te stellen. Eén jaar later werd hier het eerste ‘Musée du Congo’ ondergebracht. Dit was niet alleen een museum, maar ook een wetenschappelijke instelling voor de verspreiding van koloniale propaganda en ondersteuning van koloniale activiteiten van België. Omdat de benaming van het eerste museumgebouw, het Koloniënpaleis, voor heel wat mensen een sterk en pijnlijk symbool van het koloniale tijdperk is, werd bij de heropening van het AfricaMuseum in 2018 het ‘Koloniën-paleis’ omgedoopt tot ‘Afrikapaleis’.
https://afrikapaleis.be/kolonienpaleis-wordt-afrikapaleis/
 

Druiven, bloemen, kunsten en schatten van de kerk

Frank Ruttens
 
De Duisburgse feesten van 2021 zullen de geschiedenis ingaan als de eerste editie in het post-corona-tijdperk (p.c.) en als één van de zonnigste ooit! Dit is des te merkwaardiger als je bedenkt dat de zomer tot nog toe niet veel zon in petto had (om het met een eufemisme te zeggen) en na weken van deprimerende drassigheid en druilerigheid brak de hemel open! Halfoogst werd zelden met meer enthousiasme gevierd te Duisburg…
Het klassieke concept, dat al jaren meegaat, werd dit jaar van enkele frisse toetsen voorzien. Zo was er op zaterdag 14 augustus een heus ‘mini Montmartre’ neergestreken voor de kerk, waar kunstenaars hun kunnen konden etaleren in verschillende kraampjes, terwijl een accordeon voor een onvervalste Parijse sfeer zorgde. Kunstenaars tekenden en schilderden, schetsten desgewenst uw portretje, striptekenaars en pottenbakkers zag men er aan het werk.
Achter dat kunstenaarsdorp stond de poort van de Sint-Katharinakerk wagenwijd open. Inderdaad, de 45ste editie van de stilaan traditionele ‘Druiven-, Bloemen- en Kunsttentoonstelling’ werd niet meer in één of andere zaal gehouden maar in de kerk zelf. Bovendien werd de kern van de tentoonstelling gevormd door een selectie van oude documenten en religieuze objecten die eigendom zijn van de parochie. Bijzonder voor ons omdat de kerkdocumenten door onze kring bewaard worden in onze archiefruimte, en omdat zij op deze manier konden ontsloten worden voor een breed publiek.
Doop- en overlijdensregisters uit de achttiende eeuw, een handgeschreven “Proeve eener beschrijving der kerk” van pastoor Maes, een fantastische verzameling relieken, een schat aan ‘gewijde vaten’ zoals kelken en monstransen… Een lust voor het oog en zeker stof voor inspiratie om er nog enkele artikels aan te wijden voor De Horen.
Daaromheen, rond de mooi en rustig uitgestalde kerkschatten, liep de gemondmaskerde bezoeker langs het eenrichtingsparcours (wegens de nog steeds vigerende coronamaat-regelen) tegelijkertijd langsheen de kunstwerken van enkele leden van Art Tervuren en langs het keurfruit van de plaatselijke ‘voortbrengers’: fluweelachtige druiventrossen van Royal, Leopold, Muscat, zo dik en groot en rond dat je het niet voor mogelijk zou houden. Stevige en mooie peren, pronktomaten die elke beginnende teler doen dromen…
En dat alles in het prachtigste kader dat men zich kan voorstellen: een eeuwenoude, van zonlicht druipende kerk waar het een gezellig komen en gaan was van tientallen geïnteresseerde passanten uit Duisburg en de omliggende dorpen.
Wij wensen de organisatoren van deze tentoonstelling en van de Duisburgse feesten in het algemeen te feliciteren met de creativiteit waarmee zij steeds weer een nieuwe invulling weten te geven aan de vertrouwde feesten, en met de energie die zij in dit alles hebben gestoken. Zonder die vele vrijwilligershanden zou het allemaal geen waar geweest zijn…

 

(top)

Reacties

 

(top)

Schenkingen en aanwinsten

Johan Desmet schonk ons volgende boeken:
* Georges-H. Dumont - Leopold III Koning der Belgen (1945)
* Prof. Dr. Jacques Willequet – Albert I Koning der Belgen (1979)
* Erik Wellens - Albert II De volledige biografie (2013)
 
Het echtpaar Janssens-Van Deuren schonk ons 7 borden (waaronder één houten) van de schuttersverenigingen in Duisburg en Tervuren en een aantal foto’s van de Wipmaatschappij Verenigde Schutters.

We danken de schenkers hartelijk.

(top)

Necrologie

We ontvingen de overlijdensberichten van:
 
Op 16 augustus overleed Leopold Van Eeckhoudt in de leeftijd van 92 jaar. Hij was de vader van ons bestuurslid Jan Van Eeckhoudt (niet te verwarren met Jan Van Eeckhoudt die bestuurslid is bij de Vrienden van de School van Tervuren).
 
Kort voor verschijnen van dit Horentje vernamen we nog het overlijden van Godelieve Vandendriessche op 85-jarige leeftijd. Lieve was de weduwe van Joris Depré, oud-schepen van Tervuren. Ze was de dochter van Georges Vandendriessche, de laatste pachter van Hof van Robiano in de Hertenbergstraat. Haar vader was afkomstig van het Hof Oudevoorde in Vossem.
Godelieve was al sedert 2003 lid van onze kring.
 
We betuigen onze innige deelneming aan de families.